Νέος κύκλος ερευνών και πιθανών συλλήψεων αναμένεται στη Θεσσαλονίκη, μετά την αποκάλυψη εκτεταμένου δικτύου που φέρεται να χρησιμοποιούσε διαδοχικές εταιρείες για την αποφυγή φορολογικών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων. Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται πηγές με γνώση της υπόθεσης, οι έως τώρα συλλήψεις ενδέχεται να αποτελούν μόνο την αρχή.
Στην υπόθεση έχουν ήδη συλληφθεί τρεις λογιστές και ένας δικηγόρος, οι οποίοι φέρονται να είχαν κομβικό ρόλο στη δημιουργία και τη λειτουργία του μηχανισμού. Οι αρμόδιες αρχές εξετάζουν, ωστόσο, την πιθανή εμπλοκή και άλλων επαγγελματιών, καθώς εκτιμάται ότι ο αριθμός των προσώπων που παρείχαν αντίστοιχες υπηρεσίες μπορεί να είναι σημαντικά μεγαλύτερος.
Οι έρευνες αφορούν τουλάχιστον 917 επιχειρήσεις, κυρίως στον χώρο της νυχτερινής διασκέδασης, ενώ οι αρχές προσπαθούν να αποσαφηνίσουν το εύρος της ζημιάς για το Δημόσιο. Οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για φορολογικές απώλειες που μπορεί να αγγίζουν τα 200 εκατομμύρια ευρώ, χωρίς το τελικό ποσό να έχει ακόμη οριστικοποιηθεί.
Πώς λειτουργούσε η μέθοδος «μπάμπουσκα»
Η πρακτική που ερευνάται βασιζόταν στη σύσταση διαδοχικών εταιρειών, οι οποίες αναλάμβαναν τυπικά τη λειτουργία μιας επιχείρησης. Σε αρκετές περιπτώσεις, ο πραγματικός επιχειρηματίας φέρεται να μίσθωνε έναν χώρο, απευθείας ή μέσω τρίτων, και στη συνέχεια να τον υπεκμίσθωνε σε άλλη εταιρεία, συχνά με τη μορφή ΙΚΕ.
Τη διαχείριση της εταιρείας εμφανιζόταν να αναλαμβάνει πρόσωπο χωρίς ουσιαστικό έλεγχο ή συμμετοχή στην πραγματική επιχειρηματική δραστηριότητα. Η επιχείρηση συνέχιζε να λειτουργεί κανονικά, ενώ φέρεται να συσσωρεύονταν οφειλές από ΦΠΑ, φόρο εισοδήματος και ασφαλιστικές εισφορές.
Όταν τα χρέη αυξάνονταν, η συγκεκριμένη εταιρεία διαλυόταν και στον ίδιο χώρο εμφανιζόταν νέα επιχείρηση, με διαφορετικό εμφανιζόμενο διαχειριστή, αλλά συχνά με το ίδιο προσωπικό, παρόμοια δραστηριότητα και ανάλογη οργανωτική δομή. Με αυτόν τον τρόπο, σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, η λειτουργία συνεχιζόταν ενώ οι προηγούμενες οφειλές παρέμεναν ανείσπρακτες.
Από μια καταγγελία ξεκίνησε η έρευνα
Η υπόθεση φέρεται να άρχισε να ξετυλίγεται πριν από περίπου έναν χρόνο, όταν καταγγελία για συγκεκριμένη επιχείρηση έφτασε στην Οικονομική Εισαγγελία. Ακολούθησε εντολή προς τη Διεύθυνση Ερευνών Οικονομικού Εγκλήματος της ΑΑΔΕ, γνωστή ως ΔΕΟΣ και διάδοχο σχήμα του πρώην ΣΔΟΕ, προκειμένου να εξεταστεί η βασιμότητα των καταγγελιών.
Οι ελεγκτές ξεκίνησαν από τους ιδιοκτήτες των ακινήτων και στη συνέχεια ακολούθησαν τα ίχνη των προσώπων που εμφανίζονταν στα μισθωτήρια συμβόλαια. Οι καταθέσεις των λεγόμενων «αχυρανθρώπων», όπως και οι μαρτυρίες εργαζομένων, φέρεται να συνέβαλαν στην ταυτοποίηση των προσώπων που είχαν τον πραγματικό έλεγχο των επιχειρήσεων.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι ερευνητές φέρεται να αξιοποίησαν και δημόσιες αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου εμφανίζονταν στοιχεία για τη σύνδεση συγκεκριμένων προσώπων με κέντρα διασκέδασης.
Οι επόμενες κινήσεις των αρχών
Μέχρι στιγμής δεν έχει προκύψει, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ενιαία οργανωτική σύνδεση μεταξύ όλων των λογιστών και των δικηγόρων που ελέγχονται. Ωστόσο, εξετάζεται αν ορισμένοι επιχειρηματίες χρησιμοποιούσαν τους ίδιους επαγγελματίες ή τα ίδια πρόσωπα ως εμφανιζόμενους διαχειριστές.
Οι αρχές αναμένουν ότι οι καταθέσεις των συλληφθέντων και άλλων εμπλεκομένων θα βοηθήσουν στην πλήρη χαρτογράφηση του δικτύου. Παράλληλα, δεν αποκλείεται να ακολουθήσουν νέες συλλήψεις λογιστών, δικηγόρων και επιχειρηματιών, εφόσον προκύψουν επαρκή στοιχεία από την έρευνα.
Το κενό στους ελεγκτικούς μηχανισμούς
Η υπόθεση επαναφέρει το ερώτημα γιατί δεν εντοπίστηκε νωρίτερα το μοτίβο των διαδοχικών εταιρικών σχημάτων που λειτουργούσαν στην ίδια έδρα. Έμπειροι ελεγκτές εξηγούν ότι η αλλαγή εταιρείας στον ίδιο χώρο δεν αρκεί από μόνη της για να ενεργοποιήσει αυτόματο συναγερμό, καθώς απαιτείται χρόνος μέχρι να βεβαιωθούν οι οφειλές και να συγκεντρωθούν τα απαραίτητα δεδομένα.
Σύμφωνα με τις ίδιες εκτιμήσεις, δεν υπάρχει ακόμη πλήρως αυτοματοποιημένος μηχανισμός που να εντοπίζει άμεσα την επαναλαμβανόμενη ίδρυση και λύση ομοειδών επιχειρήσεων στην ίδια έδρα. Οι αρμόδιες υπηρεσίες εξετάζουν, επομένως, την ενίσχυση των ελεγκτικών δικλίδων και τη χρήση πρόσθετων εργαλείων ανάλυσης κινδύνου, ώστε να εντοπίζονται ταχύτερα οι πραγματικοί ιδιοκτήτες και οι εταιρείες που χρησιμοποιούνται ως ενδιάμεσες.
Η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη και τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί θα αξιολογηθούν από τις αρμόδιες δικαστικές αρχές. Όλα τα εμπλεκόμενα πρόσωπα τεκμαίρονται αθώα μέχρι την έκδοση αμετάκλητης δικαστικής απόφασης.