GR FR DE ES EN
14.4 C
Athens

Εφημερίδα - Ανθρώπινα Νέα ©

Σάββατο, 4 Δεκεμβρίου, 2021

Η σχέση της ΕΕ με την περιοχή του Ειρηνικού

Διαβάστε ακόμη

Η σχέση της ΕΕ με την περιοχή του Ειρηνικού έχει πολιτικές, οικονομικές και αναπτυξιακές διαστάσεις. Η ΕΕ είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της περιοχής του Ειρηνικού και τον Ιούνιο του 2018 ξεκίνησαν διαπραγματεύσεις για ολοκληρωμένες συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών με την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία. Η ΕΕ έχει μια εταιρική σχέση με τις 15 Ανεξάρτητες Νησιωτικές Χώρες του Ειρηνικού που επικεντρώνει στην ανάπτυξη, την αλιεία και την κλιματική αλλαγή, καθώς και εταιρικές σχέσεις με τις τρεις υπερπόντιες χώρες και εδάφη του Ειρηνικού και το Φόρουμ των Νήσων του Ειρηνικού.

Νομική βάση

Τίτλος V (εξωτερική δράση της ΕΕ) της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ)·
Τίτλοι I-III και V (κοινή εμπορική πολιτική, αναπτυξιακή συνεργασία και ανθρωπιστική βοήθεια, διεθνείς συμφωνίες) της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ)·
Συμφωνία-πλαίσιο Ευρωπαϊκής Ένωσης-Αυστραλίας·
Συμφωνία εταιρικής σχέσης Ευρωπαϊκής Ένωσης-Νέας Ζηλανδίας για τις σχέσεις και τη συνεργασία (PARC)·
Συμφωνία εταιρικής σχέσης μεταξύ της ομάδας κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ) και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της (συμφωνία του Κοτονού).
Η ΕΕ και η περιοχή του Ειρηνικού

Η ΕΕ και η περιοχή του Ειρηνικού διατηρούν μακροχρόνιες σχέσεις, κοινές αξίες και ισχυρούς οικονομικούς και εμπορικούς δεσμούς. Η ΕΕ έχει αναπτύξει εταιρικές σχέσεις στην περιοχή με την Αυστραλία, τη Νέα Ζηλανδία, τις 15 Ανεξάρτητες Νησιωτικές Χώρες του Ειρηνικού (PICs), τις τρεις Υπερπόντιες Χώρες και Εδάφη (ΥΧΕ) και το Φόρουμ των Νήσων του Ειρηνικού (PIF).

Η ΕΕ, η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία είναι ομοϊδεάτης εταίροι με κοινές αξίες και συμφέροντα. Η ΕΕ έχει αναπτύξει στενές σχέσεις κυβέρνησης και ιδιωτικού τομέα και με τις δύο χώρες σε ευρύ φάσμα θεμάτων, όπως η κλιματική αλλαγή και η μείωση του κινδύνου καταστροφών, το παγκόσμιο εμπόριο, η ασφάλεια και η ανάπτυξη που βασίζονται σε κανόνες, η τεχνολογική έρευνα και τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Η σχέση της ΕΕ με τις Νήσους του Ειρηνικού βασίζεται παραδοσιακά στην αναπτυξιακή συνεργασία στο πλαίσιο της εταιρικής σχέσης μεταξύ της ΕΕ και των χωρών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ). Τα τελευταία χρόνια, η σχέση αυτή έχει επεκταθεί και σε άλλους τομείς όπως το περιβάλλον, η χρηστή διακυβέρνηση, η ενέργεια, η κλιματική αλλαγή, η αλιεία και τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Αυστραλία και Νέα Ζηλανδία

1. Αυστραλία

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Αυστραλία έχουν μια μακροχρόνια εταιρική σχέση που χρονολογείται από τη δεκαετία του 1960. Η ßάση της τρέχουσας σχέσης είναι η συμφωνία-πλαίσιοτου 2017 μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Αυστραλίας . Η συμφωνία αυτή επικεντρώνεται στον πολιτικό διάλογο, τα ζητήματα ασφάλειας, τη διεθνή συνεργασία, την οικονομία και το εμπόριο, τη δικαιοσύνη, τον πολιτισμό και την εκπαίδευση, την ενέργεια και το περιβάλλον. Το κείμενο βρίσκεται σε επικύρωση, αλλά ισχύει προσωρινά από τον Οκτώβριο του 2018. Εκτός από αυτή τη συνθήκη, η ΕΕ και η Αυστραλία έχουν υπογράψει 19 διμερείς συνθήκες και οι διμερείς διάλογοι διεξάγονται σε τακτική βάση.

Η Αυστραλία είναι ένας σημαντικός εμπορικός εταίρος για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το 2020, η ΕΕ ήταν ο τρίτος μεγαλύτερος αμφίδρομος εμπορικός εταίρος της Αυστραλίας σε αγαθά, αντιπροσωπεύοντας συνολικά 36 δισεκατομμύρια ευρώ. Η Αυστραλία είναι ο δέκατος ένατος μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της ΕΕ και οι κύριες εξαγωγικές κατηγορίες της ΕΕ είναι τα μηχανήματα, τα χημικά προϊόντα και τα γεωργικά προϊόντα. Οι κύριες εξαγωγές της Αυστραλίας στην ΕΕ είναι ορυκτά, ακατέργαστα υλικά και κατασκευασμένα αντικείμενα. Η ΕΕ και η Αυστραλία διαπραγματεύονται συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών για να διευκολύνουν τις εμπορικές ανταλλαγές μεταξύ των δύο μερών. Το Συμβούλιο εξέδωσε εντολή προς την Επιτροπή τον Μάιο του 2018 και ο πρώτος γύρος διαπραγματεύσεων πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες τον Ιούλιο του 2018. Ο δέκατος και πιο πρόσφατος γύρος πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2021 μέσω τηλεδιάσκεψης.

2. Νέα Ζηλανδία

Οι σχέσεις ΕΕ-Νέας Ζηλανδίας διέπονται επί του παρόντος από τη συμφωνία εταιρικής σχέσης για τις σχέσεις και τη συνεργασία (PARC), η οποία υπεγράφη στις 5 Οκτωβρίου 2016. Το PARC διευκολύνει τη διμερή συμμετοχή ενισχύοντας τον πολιτικό διάλογο και βελτιώνοντας τη συνεργασία σε οικονομικά και εμπορικά θέματα και σε ευρύ φάσμα άλλων τομέων, από την καινοτομία, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό έως τη μετανάστευση, την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο και τη δικαστική συνεργασία.

Η ΕΕ είναι ο τρίτος μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Νέας Ζηλανδίας μετά την Κίνα και την Αυστραλία. Το 2020, το αμφίδρομο εμπόριο αγαθών μεταξύ της ΕΕ και της Νέας Ζηλανδίας ανήλθε σε 6,4 δισεκατομμύρια ευρώ. Οι κύριες εξαγωγές της Νέας Ζηλανδίας στην ΕΕ αποτελούνταν από τρόφιμα και ακατέργαστα υλικά, ενώ οι κύριες εξαγωγές της ΕΕ προς τη Νέα Ζηλανδία ήταν μηχανήματα και εξοπλισμός μεταφορών. Τα δύο μέρη διαπραγματεύονται επί του παρόντος μια συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών. Μετά την έγκριση από το Συμβούλιο εντολής για την ΕΕ, στις 22 Μαΐου 2018, ξεκίνησαν επίσημα διαπραγματεύσεις στις 21 Ιουνίου 2018. Ο πρώτος γύρος διεξήχθη από τις 16 έως τις 20 Ιουλίου 2018 και απέφερε συμφωνία μεταξύ των δύο πλευρών στους περισσότερους τομείς προς διαπραγμάτευση. Ο δέκατος και πιο πρόσφατος γύρος πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2021 μέσω τηλεδιάσκεψης.

Άλλες χώρες του Ειρηνικού

Οι 15 Ανεξάρτητες Νησιωτικές Χώρες του Ειρηνικού (PICs)[1] έχουν συνολική έκταση 528 000 km² και αποτελούν μέρος της Ομάδας Κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ). Οι σχέσεις της ΕΕ με τα PICs επικεντρώνονται στην αναπτυξιακή συνεργασία, την αλιεία και την κλιματική αλλαγή.

Η στρατηγική της ΕΕ έναντι των PICs καθορίζεται στην κοινή ανακοίνωση του 2012 με τίτλο«Προς μια ανανεωμένη αναπτυξιακή εταιρική σχέση ΕΕ-Ειρηνικού» και επικαιροποιήθηκε από τη στρατηγική συνεργασίας της ΕΕ στον Ινδο-Ειρηνικό στις 16 Σεπτεμβρίου 2021. Βασίζεται στο πλαίσιο της συμφωνίας του Κοτονού με τις χώρες ΑΚΕ. Τον Δεκέμβριο του 2020, η ΕΕ και ο Οργανισμός Κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (OACPS), αντικαθιστώντας την Ομάδα Κρατών ΑΚΕ, κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία σχετικά με το κείμενο μιας νέας συμφωνίας εταιρικής σχέσης που θα διαδεχθεί τη συμφωνία του Κοτονού. Βασικές πτυχές της νέας συμφωνίας θα είναι η συνεργασία για το εμπόριο και τις επενδύσεις, την ανάπτυξη και την περιφερειοποίηση. Θα καλύπτει μεγάλο αριθμό τομέων όπως η αειφόρος ανάπτυξη και ανάπτυξη, τα ανθρώπινα δικαιώματα και η ειρήνη και ασφάλεια με στόχο την προώθηση της περιφερειακής ολοκλήρωσης. Μόλις επικυρωθεί από όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, η συμφωνία θα χρησιμεύσει ως το νέο νομικό πλαίσιο και θα διέπει τις σχέσεις πολιτικής, οικονομικής και συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και 79 μελών του ΟΑΚΠ για τα επόμενα 20 χρόνια.

Αν και έχει επιτευχθεί πολιτική συμφωνία, η εφαρμογή της συμφωνίας του Κοτονού παρατάθηκε έως τις 30 Νοεμβρίου 2021 και κατά πάσα πιθανότητα θα παραταθεί εκ νέου πέραν της εν λόγω ημερομηνίας.

Η νέα συμφωνία εταιρικής σχέσης αναμένεται να εφαρμοστεί προσωρινά κατά το πρώτο εξάμηνο του 2022 και βασίζεται σε ένα κοινό θεμέλιο, το οποίο καθορίζει τις αξίες και τις αρχές που φέρνουν και τα δύο μέρη κοντά. Επιπλέον, θεσπίζει τρία ειδικά περιφερειακά πρωτόκολλα για την Αφρική, την Καραϊβική και τον Ειρηνικό με στόχο την προώθηση της περιφερειακής ολοκλήρωσης. Τα περιφερειακά πρωτόκολλα επιτρέπουν τη δημιουργία αυτόνομων δομών που θα επιδιώκουν ανεξάρτητα τις σχέσεις με την ΕΕ και τις τρεις εμπλεκόμενες περιφέρειες. Η συμφωνία προβλέπει επίσης μια ισχυρή κοινοβουλευτική διάσταση με μόνιμη Κοινοβουλευτική Συνέλευση Ίσης Εκπροσώπησης που θα εκπληρώνει σαφή συμβουλευτικό ρόλο. Επιπλέον, για να αντικατοπτρίζει την ισχυρή περιφερειακή διάσταση της νέας συμφωνίας, περιλαμβάνει επίσης τρεις περιφερειακές κοινοβουλευτικές συνελεύσεις, οι οποίες θα λειτουργούν αυτόνομα και θα έχουν σαφή συμβουλευτικό ρόλο. Η θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου έχει εκφραστεί σε τρία ψηφίσματα (4 Οκτωβρίου 2016· της 14ης Ιουνίου 2018 και της 28ης Νοεμβρίου 2019). Το Κοινοβούλιο εκφράζει την ικανοποίηση του για την προτεινόμενη συνολική αρχιτεκτονική για τη μελλοντική συνεργασία μεταξύ των χωρών ΑΚΕ και της ΕΕ και επαναλαμβάνει τη σημασία της ενίσχυσης της κοινοβουλευτικής διάστασης της εταιρικής σχέσης. Στο πιο πρόσφατο ψήφισμά του που εγκρίθηκε τον Νοέμβριο του 2019, το Κοινοβούλιο κατέστησε τη διατήρηση της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης Ίσης Εκπροσώπησης ΑΚΕ-ΕΕ προϋπόθεση για τη συγκατάθεση της μελλοντικής συμφωνίας. Η ΕΕ-27 είναι ο πέμπτος μεγαλύτερος εμπορικός εταίροςτης περιοχής ΑΚΕ-Ειρηνικού , με εμπόριο αξίας 3 δισεκατομμυρίων ευρώ το 2020. Οι διαπραγματεύσεις για μια συνολική συμφωνία οικονομικής εταιρικής σχέσης (ΣΟΕΣ) μεταξύ της ΕΕ και των χωρών των νησιών του Ειρηνικού διακόπηκαν το 2015 εν αναμονή της επανεξέτασης της διαχείρισης των αλιευτικών πόρων του Ειρηνικού. Εν τω μεταξύ, η ΕΕ διαθέτει ενδιάμεση ΣΟΕΣ με την Παπούα Νέα Γουινέα και τα Φίτζι, η οποία επικυρώθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τον Ιανουάριο του 2011. Η Σαμόα ολοκλήρωσε πρόσφατα τη διαδικασία προσχώρησης στην ΣΟΕΣ και άρχισε να εφαρμόζει τη συμφωνία σε προσωρινή βάση στις 31 Δεκεμβρίου 2018. Οι Νήσοι Σολομώντος προσχωρούν στην ΣΟΕΣ στις 17 Μαΐου 2020. Η Τόνγκα δήλωσε την πρόθεσή της να προσχωρήσει στην ΣΟΕΣ το 2018. Οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται.

Η ΕΕ είναι ο τρίτος μεγαλύτερος χορηγός αναπτυξιακής βοήθειας προς τις χώρες ΑΚΕ-Ειρηνικού μετά την Αυστραλία και την Ιαπωνία. Η χρηματοδότηση προς τις χώρες ΑΚΕ του Ειρηνικού και προς τις τέσσερις ΥΧΕ της περιοχής (συμπεριλαμβανομένου του εδάφους του Ηνωμένου Βασιλείου Pitcairn) για την περίοδο 2014-2020 στο πλαίσιο του 11ου Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης (ΕΤΑ) ανήλθε σε περίπου 800 εκατομμύρια ευρώ. Τα κονδύλια του 11ου ΕΤΑ συμπληρώθηκαν από ορισμένα θεματικά προγράμματα στο πλαίσιο διαφόρων χρηματοδοτικών μέσων.

Το νέο μέσο γειτονίας, ανάπτυξης και διεθνούς συνεργασίας (Παγκόσμια Ευρώπη) έχει καταστεί το κύριο χρηματοδοτικό μέσο για τη συνεργασία και την ανάπτυξη της ΕΕ με τις χώρες εταίρους στο πλαίσιο του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ) για την 2021 έως το 2027. Έχει ενσωματώσει, μεταξύ άλλων, το ΕΤΑ, το οποίο προηγουμένως ήταν εκτός του προϋπολογισμού της ΕΕ. Η ενσωμάτωση του ΕΤΑ στον προϋπολογισμό της Ένωσης ενισχύει τις εξουσίες ελέγχου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και συμβάλλει στην ενίσχυση της δημόσιας νομιμότητας και πολιτικής προβολής της εξωτερικής βοήθειας της ΕΕ στο σύνολό της.

Τα PICs αντιμετωπίζουν σημαντικές αναπτυξιακές και κλιματικές προκλήσεις. Όσον αφορά την κλιματική αλλαγή, η ΕΕ και τα αναπτυσσόμενα αναπτυσσόμενα κράτη των μικρών νησιών του Ειρηνικού υποστήριξαν τη θέσπιση της φιλόδοξης, παγκόσμιας συμφωνίας του Παρισιού στην 21η Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (COP 21) το 2015. Της 23ης συνόδου (COP 23), η οποία πραγματοποιήθηκε στη Βόννη της Γερμανίας, από τις 6 έως τις 17 Νοεμβρίου 2017, προήδρευσαν τα Φίτζι.

Το Φόρουμ των Νήσων του Ειρηνικού (PIF), μια πολιτική ομάδα 18 μελών, είναι συνομιλητής της ΕΕ για τη χρηματοδότηση της ανάπτυξης της ΕΕ και τις εμπορικές διαπραγματεύσεις. Ο όμιλος περιλαμβάνει: Αυστραλία, Νήσοι Κουκ, Μικρονησία, Φίτζι, Κιριμπάτι, Ναούρου, Νέα Ζηλανδία, Νιούε, Παλάου, Παπούα Νέα Γουινέα, Νήσοι Μάρσαλ, Σαμόα, Νήσοι Σολομώντος, Τόνγκα, Τουβαλού, Βανουάτου, Νέα Καληδονία και Γαλλική Πολυνησία. Η Νέα Καληδονία και η Γαλλική Πολυνησία, μαζί με τη Wallis και τη Futuna, αποτελούν τις τρεις Υπερπόντιες Χώρες και Εδάφη (ΥΧΕ) της ΕΕ στην περιοχή.

Ρόλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Οι σχέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με τα κοινοβούλια της Αυστραλίας και της Νέας Ζηλανδίας χρονολογούνται από το 1979, όταν ιδρύθηκε η αντιπροσωπεία για τις σχέσεις με την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία (DANZ). Έκτοτε, το DANZ έχει συμμετάσχει σε τακτικές διακοινοβουλευτικές συνεδριάσεις (IPMs) με τα κοινοβούλια της Αυστραλίας και της Νέας Ζηλανδίας, προκειμένου να προωθήσει τις σχέσεις και με τις δύο χώρες και να συζητήσει θέματα κοινού ενδιαφέροντος, όπως η γεωργία, η ενέργεια, το περιβάλλον και η κλιματική αλλαγή, η ανάπτυξη και η οικονομική συνεργασία, η επιστήμη και η τεχνολογία, το εμπόριο, η προώθηση της παγκόσμιας και περιφερειακής ασφάλειας στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού, καταπολέμηση της τρομοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η 41η και πιο πρόσφατη IPM ΕΕ-Αυστραλίας πραγματοποιήθηκε στην Καμπέρα και τη Μελβούρνη τον Φεβρουάριο του 2020. Η 24η IPM ΕΕ-Νέας Ζηλανδίας πραγματοποιήθηκε στο Όκλαντ και το Ουέλινγκτον τον Φεβρουάριο του 2020.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εκπροσωπείται στις σχέσεις του με τις άλλες χώρες του Ειρηνικού από την αντιπροσωπεία στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση Ίσης Εκπροσώπησης ΑΚΕ-ΕΕ (DACP). Το DACP συμμετέχει με τον ομόλογό του ΑΚΕ στη συνέλευση (ΚΣΙΕ ΑΚΕ-ΕΕ), η οποία αποτελείται από ίσο αριθμό εκπροσώπων της ΕΕ και των χωρών ΑΚΕ. Το κύριο καθήκον της αντιπροσωπείας είναι να προετοιμάσει τις συνεδριάσεις της ΚΠΑ ΑΚΕ-ΕΕ, να αξιολογήσει και να δώσει συνέχεια στις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, να οργανώσει συναντήσεις με υψηλόβαθμα στελέχη ΑΚΕ και να συζητήσει επίκαιρα θέματα σχετικά με την εφαρμογή της συμφωνίας του Κοτονού. Η 40ή σύνοδος της ΚΠΑ ΑΚΕ-ΕΕ πραγματοποιήθηκε εξ αποστάσεως και σε μειωμένο μορφότυπο στις 17 και 24 Ιουνίου 2021.

 

[1] Τα 15 PICs είναι: Φίτζι, Παπούα Νέα Γουινέα και Τιμόρ-Λέστε, τα οποία μαζί αντιπροσωπεύουν το 90% της χερσαίας μάζας και του πληθυσμού της περιοχής, και 12 αναπτυσσόμενα κράτη μικρών νησιών: οι Νήσοι Κουκ, το Κιριμπάτι, η Μικρονησία, το Ναούρου, το Νιούε, το Παλάου, οι Νήσοι Μάρσαλ, η Σαμόα, οι Νήσοι Σολομώντος, η Τόνγκα, το Τουβαλού και το Βανουάτου.

 

ΠΗΓΗ Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Τελευταία άρθρα